Regiona Němskeho dźěłarniskeho zwjazka (DGB) wuchodneje Sakskeje mjezuje w sewjeru na kraj Braniborska (Delnja Łužica), we wuchodźe na republiku Pólska, w juhu na Čěsku republiku a w zapadźe na wokrjesy Sakska Šwica a Mišnjo a na stolicu Sakskeje, Drježdźany.
Regiona Hornja Łužica-Delnjošleska wopřija 4 wokrjesy a 2 bjezwokrjesnej měsće:
• Bjezwokrjesne město Zhorjelc
• Bjezwokrjesne město Wojerecy
• Wokrjes Budyšin
• Wokrjes Hornja Łužica - Delnja Šleska
• Wokrjes Lubij - Žitawa
• Wokrjes Kamjenc
Geografisce so regiona tež "Hornja Łužica - Delnjošleska" mjenuje. Regiona wuchodneje Sakskeje je nimale identiska z Budyskim wobwodom agentury za dźěło a z němskim dźělom "Euroregiony Nisa", komunalne zjednoćenstwo, kotrež skutkuje přezmjeznje z pólskimi a čěskimi komunami, zo bychu so problemy w hraničnej regionje zhromadnje za a z tam bydlacymi ludźimi rozrisali.
Wosebitosć regiony je dwurěčny sydlenski rum němskeje a serbskeje ludnosće mjez Wojerecami, Kamjencom, Budyšinom a Běłej Wodu (w Sakskej). Centrum za serbske medije, kulturnych a šulskich zarjadnisćow je Budyšin.
Regionu Wuchodna Sakska woznamjeni w zańdźenosći hłownje mašinotwar, brunicowa a tekstilna industrija kaž tež twar kolijowych jězdźidłow. Dźensa - po znatych a dramatiskich transformaciskich procesach - woznamjeni region bjezdźěłnosć, wotpućowanje, přestarjenje, płaćenje niskich mzdow a snadna kupna móc. Kónčina je poměrnje słabje wobsydlena ze słabymi strukturami.
Wudobywanje a předźěłanje brunicy na milinowu energiju běchu mnohe lěta charakteristiske za regionu a su jej w zańdźenosći lisćawe wopřijeće wo "Čornym třiróžku" wunjesli. Wudobywanišća wuhla budu so abo su mjeztym saněrowane a zdźěla jako blisko-wočerstwjenišća z wodu pjelnjene. Někotre milinarnje hižo njedźěłaja a jich wysoke wuhenje a chłódźenske wěže buchu rozbuchnjene. Za tutu regionu rěka za přichod turizm kuzłowa formula.
Hišće njeje wšitko hotowe - wobsteji potrjeba za nachwatanje, za wotkryće rezerwow a hišće njewotkryte potenciale - nic jenož na polu turizma.
Bjezdźěłnosć: Jedne negatiwne znamjo regiony je wysoka kwota bjezdźěłnosće (mjez 18 % a 26 %). Kwota za wobwod Budyskeje agentury je wjace hač dwójce tak wysoka hač w cyłoněmskim přerězku; nimo toho je to w Sakskej najwyša kwota. Tak leži Budyšin na jednym z poslednich městnow wot wšěch dźěłowych agenturow w Němskej. Hižo dołholětni bjezdźěłni maja na tym samo 50 % podźěla. Přerězk tutych ludźi leži w Sakskej pola něhdźe 40 %.
Aktuelle Zahlen findet man hier.
Woteběranje ludnosće: Přičina za masiwne woteběranje wobydlerskich ličbow wot lěta 1990 sem je wysoka kwota wotpućowanja. Ale tež niska rata porodow ma so jako přičina za to mjenować. Ale tole njeje hakle z časa zjednoćenja Němskeje tak. W přirunowanju 1988 k lětu 2002 zhubi na přikład město Wojerecy 36,5 % wšěch wobydlerjow. Zhorjelc sćěhowaše z 27,7 %. Regionalny přerězk wučinješe 16,5 %. Šulska syč je hišće tak někak intaktna, ale we wulkej ličbje pobrachuja wukubłanske městna. Sćěhi toho su: Młodźi du do zapada a stari tu wostanu. Dóńdźe k přestarjenju ludnosće w regionje.
Wuhlady do přichoda: Někotre studije su so w najmłódšim času z prognozami za regionu zaběrali. Jedna "Regionalne wuwiće dźěławosće ludnosće hač do 2010" je w oktobru 2003 wot Franz-Josef Bade wušła. W njej so na relatiwne wašnje spyta wuwiće zaběry z dźěłom we wšelakich regionach w Němskej předpowědźić. Bade prognosticěruje w njej za regionu "Hornja Łužica - Delnjošleska" hač do lěta 2010 z -19,5 % najwyši spad dźěławosće ludnosće w přirunanju k cyłkownemu trendej w kraju.
Hač budźe rozšěrjenje EU pozitiwne efekty za wjace dźěła přinjesć, měło so wočakować.
Facit:Na kóncu hodźi so rjec, zo su sej regionalni akterojo předstajenemu połoženju wědomi a zo činja mnoho dobrych napinanjow, zo by so tutomu wuwiću napřećiwiło a zo bychu so wobstejace sylnosće do srjedźišća stajili. Jako "Swětłownja" njech so tule prócowanje europskeho města Zhorjelc/Zgorzelec jako "Kulturne hłowne město 2010" mjenuje.
nach oben
|